RSS
 

Co czujesz? Bogactwo emocji i trudność w ich nazwaniu.

25 mar

emoticons-154050_640

Na wizytach często słyszę pytanie:

- Co czułaś, co czujesz, jak to nazwiesz?

W panice szukam nazwy dla przeżywanych emocji i czuję bolesną próżnię. Pustkę. Prof. Mellibruda wyjaśnił, dlaczego ludzie tacy jak ja nie potrafią nazwać emocji, które czują. Trudno zwerbalizować to co się czuje. Emocje objawiają się pustką w głowie, nerwobólami (można czuć bolesny ucisk w klatce piersiowej i panikować, że to zawał), bólami kręgosłupa, stawów, żołądka, napięciami mięśniowymi. Ufff, nazbierało się! Do tego można dorzucić wszelkiego rodzaju uczulenia i egzemy. Wiem to i doświadczyłam na sobie.

Nie umiem nazwać tego, co czuję. Mylę jedno uczucie/emocje z innym i dlatego poszperałam w internecie i znalazłam artykuł o rodzajach emocji. Ktoś mi podpowiedział, aby spisać je na kartce i w razie konieczności zerknąć do owej pomocy.

Barw, odmian, rodzajów i niuansów emocji są setki. Istnieje znacznie więcej subtelnych odcieni emocji niż słów na ich określenie.

Trwają dyskusje na temat tego jak klasyfikować emocje oraz które emocje uznać za podstawowe.

Generalnie rzecz biorąc emocje możemy podzielić na kilka podstawowych grup:

  • Złość: furia, wściekłość, uraza, gniew, irytacja, oburzenie, niechęć, obraźliwość, wrogość i będąca jej szczytem, patologiczna nienawiść i szał.
  • Smutek: żal, przykrość, melancholia, użalanie się nad sobą, zniechęcenie, przygnębienie oraz w postaci patologicznej – głęboka depresja.
  • Strach: niepokój, obawa, nerwowość, zatroskanie, konsternacja, zaniepokojenie, onieśmielenie, strachliwość, popłoch, przerażanie; w postaci psychopatologicznej – fobie i ataki lękowe.
  • Zadowolenie: szczęście, przyjemność, ulga, błogość, rozkosz, radość, uciecha, rozrywka, duma, przyjemność zmysłowa, miły dreszczyk, uniesienie, zaspokojenie, satysfakcja, euforia, zaspokojenie kaprysu, ekstaza – na samym końcu skali – mania.
  • Miłość: akceptacja, życzliwość, ufność, uprzejmość, poczucie bliskości, oddanie, uwielbienie, zaślepienie.
  • Zdziwienie: zaskoczenie, oszołomienie, osłupienie, zdumienie.
  • Wstręt: pogarda, lekceważenie, nieprzychylność, obrzydzenie, odraza, niesmak, awersja.
  • Wstyd: poczucie winy, zażenowanie, zakłopotanie, wyrzuty sumienia, upokorzenie, żal z powodu tego, co się zrobiło, hańba.

Ta lista nie jest w żadnym razie wyczerpująca, dlatego, że nie wiadomo na przykład gdzie można by umieścić taką emocję jak: zazdrość, która jest co prawda odmianą złości, ale zawiera też sporą domieszkę smutku i strachu (jest mieszaniną różnych emocji). Takich przykładów można wskazać wiele.

Paul Ekman odkrył, że wyraz twarzy zdradzający cztery emocje (strach, złość, smutek i zadowolenie) jest rozpoznawany we wszystkich kulturach na świecie (w tym przez ludy nie znające ani kina ani telewizji, tym samym nie dotknięte kulturą zachodu), co zdaje się świadczyć o tym, że są one uniwersalne (podstawowe).

Inna teoria na temat emocji dzieli je na dwie grupy – pierwotne i wtórne:

  • emocje pierwotne, 4 pary: smutek-radość, odraza-akceptacja, strach-złość, zdziwienie-oczekiwanie.
  • emocje wtórne (przeważnie wyuczone) to ich kombinacje i wariacje.

 

Źródło:  Podział emocji, w: emocje.arkt.pl  

Kilka ciekawostek, jak podejście emocjonalne może wpłynąć na zachowanie a nawet życie człowieka.

Do wiejskiego ośrodka zdrowia przywieziono ugryzionego przez węża człowieka. Jego stan był ciężki. Zaznaczały się objawy zatrucia jadem: zaburzenia krążenia i oddychania. Na szczęście dla niego przywieziono również zabitego węża wyglądu z przypominającego żmiję. Okazał się on jednak niejadowitym wężem „gniewoszem”. Lekarz podał pacjentowi silną dawkę środków uspokajających i ten zasnął po kilku minutach. W czasie snu wszelkie objawy zatrucia cofnęły się, Gdyby jednak ukąszonemu nie udzielono pomocy lekarskiej, najprawdopodobniej zmarłby po kilku godzinach.

W paryskim mieszkaniu znaleziono zwłoki związanego mężczyzny. Sekcja nie wykryła przyczyny śmierci. Jedynym obrażeniem było płytkie nakłucie skóry ramienia. Tajemnica tego przypadku przez wiele lat nie została wyjaśniona. Dopiero jej sprawca przed swoją śmiercią wyznał, co się wtedy wydarzyło. Obezwładnił ofiarę, zawiązał jej oczy, następnie ukłuł bardzo silnie w ramię mówiąc, że przecina jej   żyły i poczeka, aż ofiara się wykrwawi. Pojawiło się zaledwie kilka kropel krwi. Morderca zaczął polewać to miejsce ciepłą wodą. Ofiara sądziła, że to jej własna krew tak spływa i po upływie około 40 minut zmarła.

Wśród plemion, praktykujących obrzędy magiczne, znany jest efekt złamania tabu, czyli sprzeniewierzenia się zakazowi wykonania pewnych czynności. Plemienny szaman rzuca na winowajcę czary lub przekleństwo. Nie stosuje najczęściej żadnej przemocy fizycznej, mimo to ukarany popada w depresję i popełnia samobójstwo lub umiera w skutek niemożności przystosowania się do stresu, najczęściej na tzw. „stresowe owrzodzenie żołądka”. W przypadkach śmierci voodoo lub jej podobnych niezwy­kle silne przerażenie może prowadzić do gwałtownego wydzielania się adrenaliny, co wywołuje stan wstrząsu; w okolicznościach tego typu śmierć może też być spowodo­wana zbyt silnym podrażnieniem parasympatycznego układu nerwowego. Badania laboratoryjne i kliniczne wskazują na znaczącą rolę bezradności i poczucia beznadziejności w uruchamianiu tego mechanizmu.

Podobnie jak wiara, że się umrze, może spowodować śmierć zdrowej osoby, tak i wiara, że się wyzdrowieje, może spowodować cofnięcie się choroby. Zasugerowana wiara w skuteczność leczenia jest doniosłym czynnikiem warunkującym uzyskanie poprawy stanu zdrowia. Zjawisko to zostało nazwane „efektem placebo”. Definiuje się je jako podanie obojętnej farmakologicznie substancji lub zastosowanie obiektywnie nieskutecznej metody leczenia dla osiągnięcia efektu terapeutycznego. Przepisywanie substancji nieaktywnych, stosowanie dziwnych metod diagnostycznych lub terapeutycznych jest od wielu lat nieodłączną częścią wykonywania praktyki lekarskiej. Prowadzący farmakoterapię lekarze wiedzą, że pacjenci uważają lek zagraniczny (rzadki, drogi lub trudno dostępny) za skuteczniejszy od ogólnodostępnego krajowego lekarstwa .  (Augustynek A. Hipnoza – sugestia. Eureka, Kraków 1996. w Andrzej Augustynek, Emocje)

Emocje rządzą światem!

 

 

 
Brak komentarzy

Napisane przez w kategorii Internet

 

Tags: , ,

Dodaj komentarz